Artikel 1

WIJZEN OP DE ERNST VAN DE MILIEUCRISIS WERKT NIET!

Milieugroeperingen hameren voortdurend op de ernst van de milieucrisis. Maar de beelden die zij oproepen, dreigen er juist toe te leiden dat het publiek zich schouderophalend afwendt…

In de Nederlandse krant Trouw van 21 april 2012 analyseert de Delftse hoogleraar  bestuurskunde Hans de Bruijn de situatie.

Vandaag de dag doet de manier waarop de boodschappen i.v.m. de milieucrisis worden overgebracht er zo te merken  enorm toe.   Die boodschappen komen tot ons in beelden en  blijkbaar niet de juiste want ze helpen de ontvanger  ze eerder te ontkennen!

Een eerste beeld : de milieucrisis staat niet op zichzelf. Ze gaat leiden tot een voedselcrisis en tot een grondstoffencrisis en vervolgens tot een migratiecrisis en een economische crisis, een morele crisis enzovoort. Een apocalyptisch vooruitzicht.  Het risico van dit beeld : het vertrouwen dat we dit ooit nog oplossen verdwijnt. En waar geen oplossingen zijn, willen velen geen probleem zien.

Tweede beeld : onze kinderen moeten straks leven op een uitgeputte aarde. Voor de massa een unfaire boodschap. Wie van ons heeft er nu de bedoeling om volgende generaties het leven zuur te maken ? Kunnen wij eraan doen dat er in de voorbije jaren miljarden mensen zijn bijgekomen ? Wij zijn geen bad guys, dus is de gedachte welkom dat we heus geen uitgeputte aarde nalaten.

Derde beeld : onze levensstijl moet radicaal anders. Minder reizen, minder keuzes,  minder het beter krijgen door met tweeën harder te werken… Een boodschap die sterk ingaat tegen onze identiteit en diepgewortelde waarden. We horen die liever niet. Relativering van de problematiek is aantrekkelijker.

Vierde beeld : De milieucrisis is geen loze opvatting maar een feit, er is overtuigend wetenschappelijk bewijs.  Dat beeld wordt sluw misbruikt door milieusceptici, lieden die profijt hebben bij milieuverloedering. Ze voeren wetenschappers op die de milieucrisis ontkennen, er zijn altijd gasten die zich zo interessant proberen te maken. De beeldvorming : er ontstaat een debat en waar debat is zijn er naar ons aanvoelen geen feiten, maar meningen. Velen gaan graag geloven dat het allemaal nog zo erg niet is.

De Bruijn geeft hier vier aanbevelingen voor.

Een: verschuif de communicatie van de ernst van het probleem naar praktische oplosingen die beschikbaar zijn. Meewerken aan oplossingen geeft energie, problemen kosten energie.

Twee: geen beelden die de discussies in een simpel schema van slachtoffer (kinderen) – schurk (de huidige generatie)  trekken.

Drie: koppel oplossingen niet aan een verhaal van “minder” , maar aan belangrijke waarden  als zelfontplooiing en keuzevrijheid  – oplossingen die leiden tot groei, tot innovatie zijn hip.

Vier: vermijd het beeld dat er geen wetenschappelijke consensus is.

De Bruijn geeft toe dat beeldvorming maar een aspect is van de problematiek.

Maar wel een heel belangrijk en reëel, willen we niet echt te laat komen.

Dus…

(De Bruijn maakt zich zorgen n.a.v. de publicatie begin 2012 van de OECD Environmental Outlook to 2050 : The Consequences of Inaction.  Alarmerende voorspellingen van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling OESO in de aanloop naar de komende VN-milieutop in Rio de Janeiro, maar weining mensen lijken er wakker van te liggen )

Kijk ook nog eens naar de Opener in onze Nieuwsbrief 2010 ?