Wereld

BRAZILIË : GEEN MILIEUBELEID MEER

De nieuwe president Jair Bolsonaro heeft enkele maanden na zijn aantreden al 95% van het budget voor milieubescherming doen schrappen. In een land waar bosbeheer superbelangrijk is (Brazilië bestaat nog voor 60% uit regenwoud, waar 900.000 mensen wonen van 300 inheemse stammen) gaat dat bosbeheer, inclusief de afbakening van de gronden van de inheemse bevolking, nu naar het ministerie van Landbouw. Zo is de toekomst van het Amazonewoud en zijn bevolking voortaan in handen van een minister die de ruralistas, de grote agrobedrijven, naar de ogen kijkt. Ook van de bestrijding van de klimaatverandering komt er niet veel meer in huis : zowel het Instituut voor Milieu en Hernieuwbare Natuurlijke Bronnen (de waakhond voor de milieuwetgeving) als het instituut dat via de Parken over de biodiversiteit waakt in de Braziliaanse natuur werden vleugellam gemaakt en de directeursfuncties worden bezet door leden van de militaire politie. Ondertussen slaan wetenschappers alarm over de toestand van het regenwoud . Van het oudste primair regenwoud verdween in 2018 in Brazilë 1,3 miljoen hectare en de grote landbouwbedrijven die Bolsonaro aan de macht hielpen willen het regenwoud nog verder inpalmen.

DUITSLAND :  WOLVEN & MILITAIREN, WOLVEN & BOEREN

Sinds de wolf in 1996-2000 in Duitsland opnieuw opdook, stijgt het aantal wolven jaarlijks met 1/3. Nu zouden er 73 roedels zijn, 30 wolvenparen en nog eens 3 alleen rondtrekkende wolven : beduidend veel in de Lausitz, de huidige grensstreek Saksen-Nedersilezië (Polen), ook de initial colonization area. De wolf nestelt vooral op militaire terreinen. Die zijn sterk beveiligd en ze hebben veel bosgrond. Stropers durven er niet binnen en dat is belangrijk : sedert 2000 worden er ook wolven gedood, (schapen)boeren zijn verantwoordelijk voor 80% van de gedode wolven – in 2017 waren er al 472 wolvenaanvallen op boerderijdieren.

Lit. Ilka Reinhardt et al. Military training areas facilitate the recolonization of wolves in Germany. Conservation Letters, 12 February 2019 : https://doi.org/10.1111/conl.12635

DUITSLAND : ROUNDUP KOST BAYER GELD

Bayer verloor midden maart de eerste rechtszaken i.v.m. de onkruidverdelger Roundup. Het product heeft volgens een Amerikaanse rechter de kanker van een gepensioneerde klant veroorzaakt. Het chemiebedrijf zag daarop 6 miljard euro van zijn beurswaarde in rook opgaan. En de kans is serieus dat er nog meer rechtszaken volgen, met grote schadevergoedingen. Midden mei veroordeelde een volksjury in Californië de Duitse chemiereus alvast tot 2 miljard dollar boete omdat ook een Amerikaans landbouwerskoppel door Roundup kanker kreeg…

FILIPIJNEN

De Nederlandse ornitholoog Ewoud Horn (59), die in 2012 door terroristen van de organisatie Abu Sayyaf werd gegijzeld blijkt nu gedood te zijn toen de terroristen in een gevecht geraakten met het Filipijnse leger. In Nederland rees er veel kritiek op de politiekers en op de ministers + ambtenaren van Buitenlandse Zaken die zeven jaar lang nauwelijks een vinger uitstaken om Horn vrij te krijgen.

FRANKRIJK : DODE DOLFIJNEN AAN DE ATLANTISCHE KUST

Zoals ook de vorige jaren spoelden begin 2019 weer grote massa’s dode dolfijnen aan aan de Atlantische kust van Frankrijk : zo’n 1100 op 2,5 maand tijd. Meestal waren de vinnen afgesneden. Vermoedelijk zonken nog veel meer dode dieren naar de zeebodem. De verantwoordelijke ? De industriële vissers, die de stikkende dolfijnen gewoon uit hun netten snijden om hun materiaal niet te beschadigen…

Bron : Réseau National Echouages (RNE), Les mortalités de petits cétacés induites par la pêche au large de la côte atlantique française. (www.observatoire-pelagis.cnrs.fr)

HINDOEKOESJ-HIMALAYA (HKH) : SMELTEND IJS BRENGT WATERTOEVOER 1/5 WERELDBEVOLKING IN GEVAAR

Smeltend ijs in het Hindoekoesj-gebergte en de Himalaya bedreigt het leven van 1,5 miljard mensen. Het gaat om een klimaatcrisis op de ‘derde pool’ van de wereld. IJskappen en gletsjers slaan daar water op en geven dat later vrij, maar door de klimaatopwarming dreigt 1/3 van het ijs tegen het einde van de eeuw of nog sneller te verdwijnen. In het bergachtige HKH-gebied (gedeelten van Afghanistan, Pakistan, India, China, Bhutan, Nepal, Myanmar) wonen 250 miljoen mensen. Nog eens 1,65 miljard mensen leven in valleien van rivieren die ontspringen in de HKH : de Indische Ganges, de Chinese Jangtse, de Mekongdelta… Omdat de HKH-regio minder water kan opslaan als ijs moeten die mensen zich wapenen tegen zware overstromingen. En vanaf 2060 slaat volgens wetenschappers droogte toe omdat de aanvoer van smeltwater stokt. Bijna 1,5 miljard mensen zullen hun leven dus anders moeten gaan organiseren. In China anticiperen ze daar al op : op het Tibetaans plateau worden een half miljoen nomaden in ‘ecologische vluchtelingenkampen’ ondergebracht. China (behalve de Ganges ontspringen alle grote rivieren in Azië op Chinees grondgebied) wil ook rivieren omleiden en dat kan politieke spanningen geven met de buurlanden. In de regio gaat er overigens sowieso en al langer energie verloren aan de voortdurende lokale conflicten in Afghanistan, Baluchistan, Kasjmir, Myanmar enz. …

MALEISIË STUURT PLASTICAFVAL TERUG

Maleisië is sinds 2018 de grootste importeur van plasticafval ter wereld nadat China de import ervan stop zette. Er zijn daar veel recyclagefabrieken die zonder de juiste papieren werken. Ze dumpen of verbranden het plasticafval en produceren zo vaak giftige stoffen. Ook blijkt plastic onder valse etiketten binnengesmokkeld te worden. In de vier maanden na de Chinese ban werd uit Groot-Brittannië plots drie keer zoveel afval naar Maleisië geëxporteerd. De Maleisische milieuminister roept alle andere landen op om deze bedrijven goed te onderzoeken voor ze ermee samenwerken. Maleisië heeft alvast 14 landen getraceerd die hun afval terug kunnen verwachten : 3000 ton illegale plasticafval. Vijf Spaanse schepen zijn intussen al teruggestuurd.

NEDERLAND : HET JAAR VAN DE WULP, OOK BIJ ONS ?

In Nederland wordt 2019 het Jaar van de Wulp. Omdat de vogel zowel weidevogel als kustvogel is, wordt hij twee keer bedreigd en is er dringend hulp nodig : intensief begraasde weilanden omvormen tot extensief begraasde en wat nattere bvb. Anders worden de wulpen nog meer dan nu verplicht om op akkers te gaan broeden en dat loopt vaak mis. Er broeden nu nog 3900-4800 paren, het wulpenbestand is tussen 1990 en 2015 met 40% afgenomen. Je kan er zien op bvb de rustplaatsen in de Prunjepolder op Schouwen en op de schorren aan de N.O.-kant van Texel. Er overwinteren in Nederland m.d. 200.000 wulpen, sommige jaren passeert de halve wereldpopulatie van de soort er. In Vlaanderen broeden er nog 500 paren, vnl. in de Kempen, maar in de Kalmthoutseheide is de lentetijd met de overal jodelende wulpen ook ver voorbij. Overigens : de Vlaamse overheid betaalde in 2018 zowat 800.000 € aan landbouwers om het maaien van hun grasland uit te stellen of om er minder dieren op te zetten en zo de wulpen te helpen, terwijl de vogels net over de Franse grens mogen afgeschoten worden door jagers (elke winter 7000, dat is zoveel als ons winterbestand). Het afnemen van de bestanden in veel Europese landen wordt o.m. toegeschreven aan een gebrekkige bescherming tijdens de trek tegen die jachtpraktijken…

NEDERLAND : VOLKSVERZET TEGEN ONTBOSSING

Op veel plaatsen in Nederland worden grote stukken bos gekapt : tussen 2013 en 2017 verdwenen ruim 5400 ha, procentueel een sterkere ontbossing dan deze in het Amazonewoud ! Een resultaat van de “maakbaarheid van de natuur”-gedachte, de gedachte dat je het landschap via inrichtingsplannen naar je hand kan zetten : om bvb. het heide-ecosysteem en de variatie in het heidelandschap te herstellen. Maar is dat geen praat van tekentafelhelden met niet zo’n grote garantie op succes ? Volgens het klimaatakkoord moet overigens ook de CO2-uitstoot worden teruggedrongen… Bij de bevolking groeit de weerstand. Eventjes 63 milieuorganisaties eisen dat de bomen met rust gelaten worden. Een apart probleem vormt de groeiende vraag naar hout als biomassa voor energieproductie. Energiecentrales en ketels verbranden grote volumes houtbrokken om elektriciteit en warmte te genereren . Volgens voornoemde milieuorganisaties kiezen bedrijven en overheden onterecht voor vervanging van aardgas en steenkool door houtstook. Beter ware het huizen over te laten schakelen op echt duurzame energie zoals wind- en zonnestroom of aardwarmte.

NEDERLAND : DRUGSAFVAL

In Nederland weten ze niet meer wat gedaan met de vele (vaak lekkende) vaten drugsafval van xtc-labs die zowat overal worden gevonden. Vorig jaar gebeurde dat 292 keren. De meeste afval wordt gedumpt in Noord-Brabant en Limburg, maar ook in Gelderland en Zuid-Holland gebeurt het meer. De kosten worden geschat op 2-3 miljoen per jaar. Nu vergoeden de provincies nog een deel, maar dat geld geraakt op.

NEDERLAND : ZOOGDIEREN OP DE MARKER WADDEN

Op de Marker Wadden, het nieuwe eilandgebied in het Markermeer, zijn in juni de eerste zoogdieren waargenomen : gewone dwergvleermuis (gewoonlijk in gebouwen !), kleine dwergvleermuis, ruige dwergvleermuis en laatvlieger. Er werden ook al 50 vogel- en 120 plantensoorten geteld.

NEPAL : FILES EN GEVAARLIJKE PROBLEMEN TIJDENS HET KLIMSEIZOEN

Alpinisme is een amper gereguleerde miljoenenbusiness in Nepal. In het korte klimseizoen van maart tot mei kregen dit jaar 41 teams van 378 bergbeklimmers een toelating om de 8.848 m hoge Mount Everest te beklimmen. Die klimmers moeten bij goed weer soms uren in een lange rij wachten voordat ze de top bereiken en dat vergroot de kans op ongelukken. Daarnaast wordt er door winstruikende organisators van commerciële expedities in de Himalaya ook gesjoemeld met het materiaal : voortdurend blijken er problemen met lekkende zuurstofflessen en slechtfunctionerende zuurstofregelaars. Er wordt meer en meer gewerkt met hervulbare en op de duur versleten flessen e.a. tweedehandse en niet onderhouden apparatuur : en dat heeft al geleid tot een serieus aantal ongevallen met dodelijke slachtoffers…

VLAANDEREN : TOT 12 MILJARD PER JAAR NODIG OM KLIMAATDOELEN TE HALEN !

Vlaanderen moet tegen 2020 15,7% minder CO2 uitstoten dan in 2005, maar voorlopig (cijfers 2016) ligt dat cijfer mmaar op 0,4%… En tegen 2030 moet de uitstoot gereduceerd zijn met 35%. Die reductie zal vooral moeten komen van de renovatie van huizen en gebouwen, de installatie van warmtepompen en zonnepanelen. Ook zal er meer hernieuwbare energie moeten geproduceerd worden. Verder zijn er investeringen nodig om mensen meer het openbaar vervoer te laten gebruiken. De Sociaal-Economische Raad van Vlaanderen (SERV) berekende dat daarvoor elk jaar 3 tot 12 miljard euro nodig is : 1/4 van de Vlaamse begroting ! Een deel van dat nodige geld kan komen van de afschaffing van de salariswagens of een kilometerheffing. Maar het is niet zeker dat de politiekers al dat geld echt zullen besteden voor de klimaatdoelstellingen…

VLAANDEREN : VLAMINGEN GOOIEN JAARLIJKS 907.000 T PERFECT EETBAAR VOEDSEL WEG

Het Food Waste Innovation Network berekende dat een Vlaams gezin jaarlijks 1093 kg eten koopt, daarvan gooit het 88 kg gewoon terug weg (vnl. brood, groenten, fruit – ) : voor het hele land betekent dat 241 miljoen kg. Daarnaast zijn er ook nog de landbouwers die elk jaar 330.000 T wegsmijten en de voedselindustrie die 225.000 T voor haar rekening neemt.

(www.foodwin.org)

VLAANDEREN : PLASTIC VANGEN OM DE SCHELDE SCHOON TE KRIJGEN

Boyan Slat wil plastic uit de oceanen ophalen, waarom wij niet uit de rivieren die een groot deel (80% !) plastic naar de open zee voeren ? De Ecosystem Management Research Group van de Universiteit Antwerpen werkt van 2018 tot 2022 aan het in kaart brengen van de ‘plastic soep’ in de Schelde. Tijdens een meetsessie van 20 uur halen onderzoekers er voor 80 liter plastic op : plastic folie, maandverband, snoepverpakking, plastic uit de bouw en de landbouw. De Vlaamse Waterweg NV (= overheidsinstantie die de waterlopen beheert) zet privébedrijven daarom aan om mee te zoeken naar systemen die efficiënt en goedkoop plastic uit het water kunnen halen, die niet teveel vis vangen of de scheepvaart hinderen. In Rotterdam, Parijs, Baltimore (Mr.Trash Wheel) zijn er al plasticvangers, maar die houden enkel plastic tegen dat aan de oppervlakte drijft, dat is amper 15 %. Baggeraar DEME investeerde ondertussen alvast 2,5 miljoen euro om onder de Scheldebrug van Temse plastic op te vangen met een onbemand vaartuig : het ophalen van plastic afval uit het water kan een nieuwe business worden…

(Zie ook https://zeroplasticrivers.com)

VLAANDEREN : NOG EENS DE PAARDENMARKT & HET GIFTIGE MUNITIESTORT

Op een aantal zandbanken vlak voor onze kust, ter hoogte van Duinbergen-Knokke (o.m. op de beruchte Paardenmarktbank), zijn na WO1 en de opruiming van de slagvelden massaal oorlogsbommen gedumpt. Zes maanden lang dagelijks een scheepslading, in het totaal minstens 35.000 ton, mogelijk ook 200.000 (dit is België weetje). Zeker een derde daarvan bevat mosterdgas. Bij nader onderzoek (éénmaal per jaar) vindt men er de laatste tijd regelmatig sporen van verontreiniging, o.m. TNT. Dat geeft parlementaire vragen, bvb in de jaren 1980 en ook weer nu. De Westvlaamse gouverneur zou alles graag opgeruimd zien, wie niet : behalve onze zgn. beleidspolitiekers. Evenmin als in het verleden zal er nu weer niet veel gebeuren, vrezen we. Tot…

VLAANDEREN : DE BEDENKELIJKE PRAKTIJKEN VAN HET VLAM

Zie ook rubriek Milieu van deze Nieuwsbrief, keyword Vlees

In Vlaanderen zijn land- en tuinbouw verantwoordelijk voor 10% van de totale broeikasgassenuitstoot, daarvan is 70% afkomstig van de veehouderij. In tijden van obesitas e.a. welvaartziektes, van mestoverschotten en van klimaatverandering zijn dure, door de overheid (= belastinggeld) ondersteunde en grootschalige promotiecampagnes voor de consumptie van meer vlees gewoon verwerpelijk. En toch is het dat wat het Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing (VLAM) aan de lopende band presteert. Eerst een biefstuk-friet-campagne en nu weer ‘educatieve pakketten’ van Maud Kippenbout en Sam Ham voor de lagere school… Het ontlokte veel reacties bij bewuste consumenten, wij schreven hier ook over naar de minister van Landbouw, benieuwd of er een antwoord komt (niet dus).

© 2019 Nieuwsbrief Natuur 2000 | WordPress Theme: Cosimo by CrestaProject.