Milieu

 

 

ENERGIETRANSITIE

KRITIEKE GRONDSTOFFEN

Kritieke grondstoffen zoals lithium, kobalt (batterijen !) en neodymium (windturbines !) zijn cruciaal voor de energietransitie en de digitalisering van de samenleving. Europa is daarvoor afhankelijk van China, zowel voor de grondstoffen als verderop in de productieketen : de magneten voor elektrische auto’s en windturbines bvb. De EU probeert nu alvast 10% van haar nood uit Europese mijnen te halen, maar een nieuwe mijn openen kost 15 jaar …  Er wordt daarom ook gepleit voor slimmere ontwerpen van producten, zodat er minder grondstoffen nodig zijn.  De producten zouden zeker langer moeten meegaan.  De meeste telefoons (vol kritieke grondstoffen) krijgen van de producenten na twee jaar al geen security-updates meer en worden dan maar weggegooid. De producten zouden ook zo moeten ontworpen worden dat je de kritieke materialen erin kan hergebruiken of recyclen, dat is vandaag vaak helemaal niet het geval. Communicatie tussen bedrijven, ontwerpers, wetenschappers en beleidsmakers is zeer dringend nodig.

 

LUCHTVERVUILING

VUILE AUTOLUCHT

De meeste auto’s vervuilen niet alleen de buitenlucht, binnen in een auto bevat de lucht evengoed een cocktail van plasticdeeltjes, verfschilfers, chemische componenten van verharders enz. die je lustig inademt als chauffeur of passagier. Het gaat vooral om vluchtige organische stoffen zoals benzeen en tolueen. Veel van die stoffen zijn kankerverwekkend.  Hun bronnen : reinigings- en smeermiddelen, verf, tapijt, vinyl, rubber, lijm.  Ze zijn vooral in nieuwe auto’s alomtegenwoordig en de concentraties overschrijden meestal de normen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO)  : dat geldt bvb voor formaldehyde, een component van de typische geur van nieuwe auto’s. Met die vluchtige stoffen is het zeker oppassen als een wagen in de felle zon heeft gestaan. Lucht hem goed voor het instappen, want hun concentratie schiet dan tientallen keren omhoog. Overigens draai je ook best je autoraam dicht als je een tunnel inrijdt en zet je de ventilator op intern circuleren. De concentraties aan fijnstof en stikstofdioxiden zijn in onderaardse gangen vele malen hoger dan in de buitenlucht en ventilatiesystemen in tunnels hebben maar een zeer beperkt effect (check de Antwerpse fietstunnel : rubriek Wereld van deze Nieuwsbrief 2024). Eens de vervuiling in de auto geraakte  krijg je die er nog maar moeilijk uit. Een extra argument om nooit in iemands kielzog te rijden, dicht bij een bron van uitlaatgassen.

 

MILIEURECHT

KLIMAATARREST EUROPEES HOF (9/4/2024)

Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens te Straatsburg betitelde het niet halen van klimaatdoelen als mensenrechtenschending. Artikel 8 van het mensenrechtenverdrag – het recht op een veilig privé- en familieleven – kan nl worden ingezet m.b.t. klimaatverandering. Dat heeft tot gevolg dat de 46 bij het Hof aangesloten landen hun klimaatbeleid tegen het licht moeten houden en zo nodig aanscherpen. Het effect van het arrest zal uit de praktijk moeten blijken (het uitvoeren van het oordeel : de politieke beslissingen over het verminderen van CO2 zijn nog niet genomen), maar de landen zullen met het verminderen van CO2 niet meer kunnen dralen tot 2050. Het klimaat wordt duidelijk een belangrijk thema binnen de rechtspraak. De nieuwste inzichten van de internationale klimaatwetenschap  impliceren dat de EU sneller klimaatneutraal moet zijn dan in 2050 en daarin speelt rechtvaardigheid een grote rol

 

VERPAKKING

WEG MET WEGWERP

De EU telde anno 2021 zo’n 189 kg verpakkingsafval per inwoner, bij ons was dat 170 kg (Ierland :246 kg, Kroatië : 74 kg).  Daarom wil men die afval tegen 2040 met minstens 15 % reduceren in vergelijking met 2018. Volgens een akkoord dd 4 maart 2024 tussen het Europees Parlement en de lidstaten moeten verpakkingen vanaf 2030 recycleerbaar zijn en wordt wegwerpplastic verboden in de horeca. Ook bepaalde wegwerpverpakkingen zoals die voor verse groenten en fruit, voor voeding en drank voor de horecasector, voor individuele verpakkingen en voor kleine toiletartikelen worden vanaf 2030 verboden. Daarnaast moeten de lidstaten tegen 2029 minstens 90 % van de plastic flesjes en drankblikjes gescheiden inzamelen. Het akkoord bant ook PFAS in verpakkingen die in contact komen met voeding tegen 2026.

 

WATERONDERZOEK

ESCHERICIA COLI-BACTERIE  & ZWEMWATER

Met Natuur 2000 en de fortwerkgroep controleren we al 40 jaar de waterkwaliteit van de fortgracht van Fort Oelegem via het Biotische Index-systeem. Die waterkwaliteit blijkt steeds behoorlijk, soms in contrast met de aangrenzende Schijnbeek. Een en ander wordt nog eens bevestigd door de burgerwetenschapscampagne Watermonsters van de vereniging Waterland (www.waterlandvzw.be). Een 385 tests uit heel Vlaanderen wezen uit dat er in 1/3 van de watermonsters per 100 milliliter water meer dan 2000 kolonies van de bacterie Eschericia coli (een van de meest voorkomende bacteries in de dikke darm van de mens e.a. zoogdieren)  zaten . Bij 57% werd de overheidsnorm voor zwemplassen gehaald (minder dan 1000 kolonies) , bij 43 % dus niet. Hoe E. coli in ons water geraakt ? Dierlijke mest, lozing van ongezuiverd huishoudelijk afvalwater of overstorting uit riolering (er zijn 9000 overstort-installaties in Vlaanderen) . Reden tot bezorgdheid , ook over de nalatigheid van de overheid en instanties als Aquafin … Op basis van de aangetroffen E.coli geeft men (zwem) water de kwaliteit Heel goed bij 0-100 kolonievormende eenheden per 100 milliliter water (KVE/100 ml) en Vuil bij meer dan 2000 KVE.  De bacterie blijft  dus een wel indicator voor de zwemwaterkwaliteit, niet voor de ecologische kwaliteit, dan komt de BI in the picture. Er werd ook gemeten in onze fortgracht : 200 KVE, dus goed.

 

 

© 2024 Nieuwsbrief Natuur 2000 | WordPress Theme: Cosimo by CrestaProject.