Boek/Film Besprekingen

 

BIJZONDER

ATLAS VAN HET WERELDERFGOED

https://www.lannoo.be/nl/atlas-van-het-unesco-werelderfgoed

Oorspr.titel Das UNESCO-Welterbe – Atlas & Lexikon. Uitg. Lannoo, Tielt, tweede druk 2020 : 676 blz. Prijs. 99.00 € . ISBN 9789401 461962. NUR 500/519.

Op de achterkant lees je : een verbluffend cartografisch en naslagwerk, dat op een unieke manier de mooiste dingen samenbrengt die de mensheid en de natuur ons hebben nagelaten, alle huidige 1121 sites van het Unesco-werelderfgoed worden in woord en beeld voorgesteld. En op een flyer binnen : een reisgids die meer dan 19.000 bezienswaardige natuurlandschappen, natuurparken, reservaten, metropolen, cultuurmonumenten, biosfeerresevaten en Geoparks voorstelt.

De Vlaamse en Nederlandse Unesco-Commissies gaven hun auspiciën, dat is ook niet niks, je wil het dus wel eens checken. Het is inderdaad een monument van een wereldatlas, met een navenant formaat en gewicht. Na een 30-tal pagina’s definities, legenda en nieuw erfgoed 2019/2020 volgen de landen van Europa, Azië, Australië/Oceanië, Afrika, Noord- en Midden-Amerika, Zuid-Amerika : eerst het werelderfgoed en dan de atlaskaarten met commentaar en de nodige aanduidingen, de kaarten van Europa op een schaal van 1:2 miljoen en het kaartwerk van de wereld op een schaal van 1:4 miljoen. De Benelux vind je terug op de bladzijden 22-26, van de Waddenzee over de Stelling van Amsterdam tot de Kinderdijk voor Nederland, van Brugge over de Brusselse Grote Markt tot de Belforten bij ons. Op de landkaarten staat het allemaal nog eens in het rood of het groen vermeld, samen met een rist symbolen waarvoor je best vooraf voornoemde legenda doorneemt. En zo kan je dus ook de rest van de wereld doornemen : op de atlaskaarten vind je uiteraard een stuk meer terug dan in het erfgoedgedeelte, dat heeft ook te maken met het ontstaan van de lijst en de soms wel wat merkwaardige voordrachten door de aangesloten landen…

Een boek dat je wellicht de rest van je leven bijhoudt en raadpleegt , zo kan de forse prijs wel geslikt worden ?

 

NATUUR

PALEO

WIE VERMOORDDE DE NEANDERTHALER ?

Silvana Condemi/François Savatier. Oorspr.titel Néandertal, mon frère : 300.000 ans d’histoire de l’homme. Uitg. EPO, Berchem, 2020 : 286 blz. Prijs 22,50 €. ISBN 9789462 672031. NUR 680/682.

Een puzzel die wetenschappers en historici al tijdenlang in de ban houdt. De neanderthaler hield het wel 20.000 generaties uit, maar op een paar duizend jaar wist de homo sapiens de neanderthalers in Europa te vervangen. Versmelting met de massa homo sapiensen ? Er zijn neanderthalers te vinden bij de voorouders van alle Euraziatische inwoners. De eerste homo sapiensen in Europa waren al het resultaat van kruisingen tussen neanderthalers en homo sapiensen in het Nabije Oosten en West-Azië. Cruciaal : de gemeenschap tussen neanderthalermannen en sapiensvrouwen was onvruchtbaar…

AARDWETENSCHAPPEN

EUROPA DE EERSTE 100 MILJOEN JAAR

Tim Flannery. Oorspr.titel Europe, A Natural History. Uitg. Atlas Contact, Amsterdam/Antwerpen,2020 : 400 blz. Prijs 29.99 €. ISBN 978045037769. NUR 410/930.

WELKOM IN HET NOVACEEN : HYPERINTELLIGENTIE, GAIA EN DE MENS

James Lovelock. Oorspr.titel Novacene, The Coming Age of Hyperintelligence. Uitg. Atlas Contact, Amsterdam/Antwerpen, 2020 : 172 blz. Prijs 19.99 €. ISBN 0789045040349. NUR 600/910/930.

Een honderdjarige schreef in 2019 het laatste en belangrijkste boek van zijn leven. Milieudenker Lovelock (° 1919 ! de Gaia-hypothese !) acht het Antropoceen en de technologische overheersing van de mens na 300 jaar, sedert Newcomens stommachine, ten einde : het nieuwe Novoceentijdperk met zijn kunstmatige intelligentie is begonnen. Hyperintelligente nieuwe levensvormen, de cyborgs, zullen de mensen beschouwen zoals wij de planten nu : hopeloos traag werkende en denkende mechanismen.

CELBIOLOGIE

CELLEN : DE MOLECULAIRE MACHINES VAN HET LEVEN

Jack Challoner. Oorspr.titel The Cell – A visual tour of the building block of life. Uitg. Veen Media, Utrecht, 2020 : 192 blz. Prijs 45.00 €. ISBN 9789085 716860. NUR 923. I.s.m. NewScientist. Deel 152 van de Wetenschappelijke Bibliotheek.

(bespreking volgt)

PLANTEN

NIEUWE PLANTENGIDS VOOR ONDERWEG

Thomas Schauer/Claus Caspari/Stefan Caspari. Oorspr.titel Der BLV-Pflanzenführer für unterwegs. Uitg. Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen, achtste druk 2020 : 492 blz. Prijs 24.99 €. ISBN 9789021575070. NUR 428.

VELDGIDS ORCHIDEEËN VAN EUROPA EN HET MEDITERRANE GEBIED

Rolf Kühn, Hendrik AE Pedersen, Philip Cribb. Oorspr. titel Field Guide to the Orchids of Europe and the Mediterranean. Uitg. Noordboek, Gorredijk, 2020 : 430 blz. Prijs 37.90 €. ISBN 9789056 156039.

Door wetenschappers van de Londense Kew Gardens ! Na een serieuze inleiding krijg je voor 300 taxa plus 70 geselecteerde natuurlijke hybriden een beschrijving (belangrijke morfologische kenmerken) en gegevens over verspreiding, c.q. habitat en bloeiperiode. En natuurlijk ook verspreidingskaartjes en foto’s. De nomenclatuur volgt de World Checklist of Flowering Plant Families. Op het einde een elementaire bibliografie en de namenregisters. Op pag.IV raakt de voorzitter van de KNNV-werkgroep Europese Orchideeën de discussie aan over het soortbegrip. Wat is een soort en hoeveel soorten zijn er ? Een overvloed aan namen heeft tot verwarring geleid en een alomvattende wetenschappelijke herbeoordeling laat op zich wachten.

DIEREN

INSECTEN

ANWB INSECTENGIDS

Heiko Bellmann. Oorspr.titel Der Kosmos Insektenführer. Uitg. Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen, derde druk 2020 : 454 blz. Prijs 32.50 €. ISBN 9789021575360. NUR 432.

ANWB VLINDERGIDS

Heiko Bellmann. Oorspr.titel Der neue Kosmos Schmetterlingsführer. Uitg. Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen, zevende druk 2020 : 445 blz. Prijs 32.50 €. ISBN 9789021575551. NUR 411.

VOGELS

HAYMAN’S ZAKGIDS VOGELS

Peter Hayman.Rob Hume. Oorspr.titel The Birdwatching Pocket Guide to Britain and Europe. Uitg. Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen, negende druk 2020 : 320 blz. Prijs 17,50 € . ISBN 9789021 375353. NUR 435.

Bestseller. Een van de 5 ‘grote’ en beste vogelgidsen, wel in handig zakformaat en nog redelijk betaalbaar. Alle Europese broedvogels, standvogels, doortrekkers en dwaalgasten : elke soort in vlucht en in rust dank zij de unieke, beroemde Haymantekeningen. Toegankelijke teksten. Enigszins andere indeling t.o.v. de vroegere drukken : zwanen/ganzen/eenden nu vooraan i.p.v. duikers en futen en er staan ook afmetingen bij de afbeeldingen.

VOGELS IN DE LAGE LANDEN : DE MOOISTE SOORTEN, HUN LEEFGEBIEDEN EN BEDREIGINGEN

Ger Meesters. Uitg. Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen, 2020 : 240 blz. Prijs 27.50 €. ISBN 9789021 575056. NUR 433.

Ger Meesters is een doorgewinterde vogelaar (Vogels kijken, De 101 beste vogelkijkgebieden), hij wordt ook vaak gevraagd voor de vertaling van buitenlandse natuurpublicaties. In dit boek draait het rond de Nederlandse Nationale Parken en het Grenspark De Zoom/Kalmthoutse Heide plus de Uitkerkse Polder, de Bourgoyen-Ossemeersen, De Liereman, Averbode Bos en Heide en het Schulensbroek. Na een summiere beschrijving van die gebieden worden in evenveel hoofdstukken dan de verhalen van 3 à 4 vogels geparachuteerd. Voor Kalmthout bvb de Huismus, de Grutto en de Braamlsluiper. Die vogelverhalen zijn interessant maar nogal Nederlands-betrokken en wat ze specifiek in voornoemde hoofdstukken komen doen is niet duidelijk. Vele mooie foto’s.

NATUURGEBIEDEN

GLANS OP HET WAD

Dick Hoekstra. Uitg. Noordboek, Gorredijk, 2020 : 240 blz. Prijs 22,50 €. ISBN 9789056154981.

Als je de story van de Waddeneilanden Texel, Vlieland, Terschelling, Ameland en Schiermonnikoog nu eens goed en volledig uitgelegd wil krijgen voor je er een nieuwe keer heen trekt : koop dan dit boek. Hoekstra heeft er echt veel in bijeen gebracht over het ontstaan en de eigen geschiedenissen, over de verschillende eiland-delen en de dorpen, over de landschappen, enz. Tot het ‘laatste nieuws’ toe : bvb dat de vm. residentie van de eilandheren en later van de Duitse graaf-eigenaar van Schiermonnikoog , in onze eerste Schierkampentijd jeugdherberg Rijsbergen, sedert 2019 het cisterciënzerklooster Schiermonnikoog is geworden. Honderden mooie, nietbanale foto’s.

NATUUR/MILIEU EN REIZEN

OFF THE BEATEN TRACK : BIJZONDERE PLEKKEN OP DE WERELD DIE JE WAARSCHIJNLIJK NOG NIET KENT

Elke Salverda & Sarah Reinhoudt. Uitg. Wander-Lust/Kosmos Uitgevers, Utrecht/Amsterdam, 2020 : 208 blz. Prijs 22.50 €. ISBN 9789021 575582. NUR 500.

Wanderlust, het sterke verlangen om erop uit te trekken en te reizen. Naar het woord van de Dalai Lama : Once a year, go someplace you’ve never been before. Dat leidde de ‘schrijfsters’ naar een reisplatform en naar dit boek over weinig bekende (natuur) plekjes : in Nederland (Kennemerland, Pampus …), de Ardennen (Nadrin, Martelange), verder in Europa, op de andere continenten en op 22 eilanden (Madeira, maar ook Komodo en Tuvalu, voor het onbewoonbaar wordt). Een mooi boek met mooie foto’s, zijn 22.50 € waard.

www.wander-lust.nlhg

TUIN

EEN TUIN VOOR BIJEN EN VLINDERS : 101 TIPS OM NUTTIGE INSECTEN TE HELPEN.

Albert Vliegenthart. Uitg. Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen, derde druk 2020 : 158 blz. Prijs 17.50 €. ISBN 9789021575773. NUR 426.

Tegen de aangetoonde achteruitgang van de insecten in onze streken : veel tips om je tuin in te richten of aan te passen, met planten(combinaties) die goed zijn voor bijen en vlinders. Ook info over de bijen en vlinders die je tuin bezoeken, het zelf maken van een bijenhotel enz..

OORLOG

CLIMATE OF CONQUEST : WAR, ENVIRONMENT AND EMPIRE IN MUGHAL NORTH INDIA

Pratyay Nath. Oxford University Press, 2019 : 368 pages. Price £ 37.99. ISBN 9780199495559.

Nath closely studies the dynamics of the military campaigns that helped the Mughals conquer North India and project their power beyond it. He argues that these campaigns unfolded in constant negotiation with the diverse natural environment of South Asia. The empire sought to discipline the environment and harness its resources to satisfy its own military needs. At the same time, environmental factors like climate, terrain and ecology profoundly influenced Mughal military tactics, strategy and deployment of technology.

 

MILIEU

DE MILIEU-BOEKJES VAN DE LANTAARN

De uitgeverij De Lantaarn, Ede, publiceerde recentelijk enkele leuke Zeg Nee-boekjes . Ze geven op ca 130 blz en voor 8,50 € interessante info over milieukwesties die jouw leven direct raken en ze willen helpen om “er” zelf iets aan te doen. Het zijn vertalingen van de Say No dito’s van Summersdale Publishers die in Groot-Brittannië een behoorlijk succes kennen.

NO PLASTIC : 101 MAKKELIJKE MANIEREN OM MINDER PLASTIC TE GEBRUIKEN (Harryet Dyer)

Elk jaar belandt er bij ons ongeveer 30 kilo plastic per persoon op de afvalberg. Toch is een levensstijl met minder of zelfs zonder plastic makkelijker dan je denkt, het vraagt alleen wat meer bewustwording : o.m. van het bestaan van alternatieven.

ZEG NEE TEGEN AFVAL : 101 MAKKELIJKE MANIEREN OM MINDER AFVAL TE PRODUCEREN (Harryet Dyer)

Ook een kwestie van gewoonten aan te passen, focussen op afvalsparende handelingen in je dagelijkse routine : op verpakkingen letten, huishoudelijke artikelen recyclen, voedselafval verminderen…

ZEG NEE TEGEN VLEES : HANDIGE TIPS EN EENVOUDIGE RECEPTEN DIE JE HELPEN DIERLIJKE PRODUCTEN TE LATEN STAAN (Alexa Kaye)

De wereldwijde consumptie van vlees bedroeg in 1960 ongeveer 7 miljoen ton, inmiddels zitten we op zo’n 30 miljoen. De intensieve veehouderij produceert meer broeikasgassen dan alle auto’s, bussen, vliegtuigen, treinen e.a. vervoersmiddelen bij elkaar. Over andere aspecten ervan zoals het enorme waterverbruik zwijgen we nog. Anderzijds is 80 % van de commerciële vissoorten verdwenen door overbevissing. Als die doorgaat in het huidige tempo hebben we tegen 2050 geen eetbare zeevis meer. Het verlagen van de consumptie van vlees en vis was nog nooit zo belangrijk voor onze planeet. Dit boekje begeleidt je bij de eerste stappen naar een vleesvrij of vleesgeminderd en plantrijker eetpatroon op je eigen tempo. Eventueel ook naar een verminderde consumptie van eieren, melk, kaas, honing…

HOE JE THUIS DE WERELD KUNT REDDEN : EEN DING TEGELIJK

Tara Shine. Oorspr.titel How to Save Your World One Object at a Time. Uitg. Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen, 2020 : 258 blz. Prijs 22.50 €. ISBN 9789021573320. NUR 450/370.

Milieuwetenschapster Shine wil mensen inspireren om thuis en op het werk duurzamer te leven. Ze geeft hier een 100-tal toegelichte voorbeelden van alledaagse dingen die je makkelijk kunt veranderen en die een positieve impact op het milieu hebben : van in de keuken tot op het werk en in de school en van de barbecue tot de kerstboom.

WAT IEDEREEN ZOU MOETEN WETEN OVER KLIMAATVERANDERING

Bart Verheggen. Uitg. Prometheus, Amsterdam, 2020 : 208 blz. Prijs 15 €. ISBN 9789044 643046.

Door de ongekroonde klimaatfactchecker van Nederland. De bedoeling : duidelijkheid bieden in de veelheid aan soms tegenstrijdige informatie, de wetenschappelijke inzichten goed in beeld brengen. Hoe en waarom verandert het klimaat en hoe weten we dat eigenlijk, welke risico’s kleven daaraan en hoe kunnen we die beperken ?

(Zie ook www.bartverheggen.nl en klimaatveranda.nl)

© 2020 Nieuwsbrief Natuur 2000 | WordPress Theme: Cosimo by CrestaProject.